Cultuur, kunst & architectuur in Rotterdam

Rotterdam is anders. Waar veel steden een historisch centrum hebben dat als een open museum dient, koos Rotterdam na de verwoesting in 1940 voor iets heel anders: een stad die zichzelf telkens opnieuw uitvindt. En dat zie je terug in alles: indrukwekkende architectuur, creatieve street art, de musea en bruisende festivals. In dit blog neem ik je mee langs de mooiste culturele highlights van de Maasstad.

Architectuur als een openluchtmuseum van beton en glas

Rotterdam is uniek in Nederland: doordat de binnenstad in 1940 bijna volledig werd verwoest door bombardementen, werd de stad daarna opgebouwd met de meest gedurfde en vernieuwende architectuur ter wereld. Elk gebouw vertelt een verhaal.

De Kubuswoningen

De geel-grijze kubuswoningen van architect Piet Blom (1984) zijn misschien wel het meest fotografeerde bouwwerk van Rotterdam. De woningen staan op een hoek van 45 graden gekanteld op poten – een compleet revolutionair concept voor zijn tijd. Je kunt een van de woningen ook van binnen bekijken bij het Kijk-Kubus museum. Wist je dat je zelfs kunt overnachten in een van de kubuswoningen?

Depot Boijmans Van Beuningen

Dit spiegelende, ei-vormige gebouw op het Museumpark is een architectonisch juweel én een wereldprimeur: het eerste openbaar toegankelijke kunstdepot ter wereld. Ontworpen door de Rotterdamse architect Winy Maas (MVRDV), herbergt het gebouw maar liefst 151.000 kunstwerken van het museum Boijmans Van Beuningen. Je wandelt tussen de kunst, ziet hoe conservering en restauratie werken, en geniet boven op het dakterras van een spectaculair uitzicht. Zowel van buiten als van binnen is het een belevenis.

Rotterdam Centraal Station & De Erasmusbrug

Zelfs het treinstation is in Rotterdam een architectuurhoogstandje. Rotterdam Centraal Station, heropend in 2014, heeft een dramatisch puntdak dat als een gigantische pijl richting de stad wijst. En zodra je de stad inloopt, zie je de Erasmusbrug, de brug met haar kenmerkende asymmetrische pyloon genaamd ‘De Zwaan’ en door velen beschouwd als de mooiste van Europa. Door zijn slanke vorm en kabelconstructie is de brug een icoon geworden. ’s Avonds verlicht is hij helemaal magisch.

Huis Sonneveld & Het Nieuwe Instituut

Voor wie van architectuurgeschiedenis houdt is Huis Sonneveld (1933) een must. Dit woonhuis is een meesterwerk van functionalisme: architectuur, interieur en inrichting zijn perfect op elkaar afgestemd. Het staat op het Museumpark, recht naast Het Nieuwe Instituut – het nationale museum voor architectuur, design en digitale cultuur. Met wisselende tentoonstellingen en een prachtig terras bij de wilde tuin is dit een heerlijke plek om de Rotterdamse architectuurgeschiedenis te ontdekken.

De Markthal

De Markthal is niet zomaar een overdekte markt – het is ook een architectuuricoon. Ook dit gebouw is ontworpen door MVRDV en werd in 2014 geopend als eerste markthal van Nederland. De reusachtige hoefijzervorm omsluit een binnenplein vol kraampjes, restaurants en winkels. Het plafond – een kunstwerk van 11.000 vierkante meter met fruit, groente en bloemen – wordt ook wel de Sixtijnse Kapel van Rotterdam genoemd. Binnen of buiten, overdag of ’s avonds: de Markthal is altijd een spektakel.

Rotterdam als openluchtgalerij met haar streetsart

Rotterdam is een van de beste steden van Europa voor streetsart. Over de hele stad vind je muurschilderingen die gevels omtoveren tot kunstwerken. Er zijn zes officiële streetart-wandelroutes ontwikkeld door Rewriters010, met een gratis app die je langs de mooiste werken leidt.

Witte de Withstraat & omgeving

De hoogste concentratie streetart vind je in en rondom de Witte de Withstraat. In de Kromme Elleboog (een zijstraatje) vind je kleurrijke Braziliaanse muurschilderingen, ontstaan tijdens een kunsttentoonstelling in 2009. Om de hoek in de Zwarte Paardenstraat hangt het beroemde werk ‘El Trotamundos’ van de Chileense kunstenaar Jorge Kata Nuñez – een reusachtig gekleurd paard met een wereldkaart erop geschilderd, dat zelfs een eigen Wikipedia-pagina heeft. Ook vind je hier een muurschildering van Lastplak met alle Rotterdamse iconen erop: van de Euromast tot de Kubuswoningen.

Rotterdam by Tymon de Laat – Street art & Street food

BiteMe Food Tours biedt een prachtige streetart & streetfood route. Samen met straat artiest Tymon de Laat hebben ze een route samengesteld die je, via de BiteMe Food Tours-app, langs zijn eigen werken, verborgen kunst van collega-kunstenaars en vijf door hem persoonlijk geselecteerde culinaire stops voert. Onderweg leidt de app je langs de mooiste werken van Tymon de Laat zelf: grootschalige, fotorealistische portretten die wereldwijd bewondering oogsten. Via de app wijst Tymon je ook op straatkunst die hij bijzonder vindt en andere mooie plekjes in de stad. Werk van collega’s, verborgen interventies en verhalen die alleen insiders kennen.

Schieblok & Luchtsingel

Vlak bij Rotterdam Centraal ligt het Schieblok, een creatief gebouw met opvallende streetart en de gele Luchtsingel – een 380 meter lange voetgangersbrug die een voorheen verlaten hoek van de stad tot leven bracht. De gele kleur van de brug en de streetart in de steeg eromheen zorgen voor een plek die gegarandeerd instagrammable is. In de zomer kun je hier ook terecht voor een drankje in de openlucht biergarten.

Rotterdamse musea

Museum Boijmans Van Beuningen

Museum Boijmans Van Beuningen heeft een van de mooiste en meest diverse kunstcollecties van Europa, met werken van Rembrandt, Dalí, Van Eyck en Magritte. Het museum ondergaat op dit moment een grondige renovatie, maar biedt tussentijds bijzondere pop-up tentoonstellingen aan. Het naastgelegen Depot maakt intussen alle 151.000 kunstwerken zichtbaar voor het publiek – een unieke manier om de collectie te beleven.

Fenix – Museum voor Migratie

In 2025 opende Fenix zijn deuren op de Wilhelminapier – en meteen een van de meest bijzondere musea van Nederland. Fenix vertelt het verhaal van migratie: over liefde en afscheid, over thuiskomen en thuis voelen, over identiteit en geluk. Op dé historische plek van vertrek en aankomst van migranten, in een gerenoveerd pakhuis met een spectaculaire uitbreiding inclusief een tornado-sculptuur. Via kunst, cultuur en smaken neem Fenix je mee in verhalen die de wereld vormen.

Kunsthal Rotterdam

De Kunsthal organiseert meer dan twintig tentoonstellingen per jaar en is daarmee een van de meest dynamische culturele instellingen van Nederland. Van fotografie en mode tot hedendaagse kunst en design – het programma is altijd verrassend en toegankelijk. Het gebouw zelf, ontworpen door Rem Koolhaas, is ook al een bezienswaardigheid. De Kunsthal is het startpunt voor de streetart-route van de Urban Art Safari.

Maritiem Museum Rotterdam

Als je begrijpt waarom Rotterdam is zoals het is, begrijp je ook dit museum. Het Maritiem Museum toont op verrassende en interactieve wijze de maritieme geschiedenis van de stad en de haven. Het buitengedeelte met historische schepen en oude havenkranen is gratis te bezoeken en perfect voor een tussenstop tijdens een stadswandeling. De kinder-doe-tentoonstelling ‘Professor Plons’ maakt dit ook een top uitje voor gezinnen.

Festivals & culturele evenementen

Rotterdam is ook een echte festivalstad. Het hele jaar door is er van alles te beleven, van filmfestivals tot muziek en architectuur.

International Film Festival Rotterdam (IFFR) (jan-feb) – Een van de grootste filmfestivals van Europa, met honderden films, kunstinstallaties en events verspreid over de stad. Ruim 10 dagen lang verandert Rotterdam in een filmstad.

Rotterdam Art Week (maart) – Op meer dan vijftig locaties in de stad zijn tentoonstellingen, open studio’s, kunstroutes en talks te bezoeken. Art Rotterdam in Ahoy is het kloppende hart van de week.

Rotterdam Architecture Month (juni) – Het grootste architectuurfestival van Nederland met ruim 125 evenementen op 40+ locaties. Inclusief de Dag & Nacht van de Architectuur met tours, workshops en performances.

North Sea Jazz Festival (juli) – Het grootste jazz-, funk- en soulfestival ter wereld, met wereldsterren en opkomend talent in de Ahoy Rotterdam. Een cultureel hoogtepunt dat bezoekers uit de hele wereld trekt.

Zomercarnaval (juli) – Elk jaar in juli kleurt Rotterdam in de vrolijkste kleuren tijdens het Zomercarnaval – het grootste straatfestival van Nederland en een van de grootste Caribische carnavalsfeesten van Europa. Met samba, steel drums en prachtig versierde praalwagens trekt de optocht door de binnenstad, gevolgd door een meerdaags festival vol muziek, dans en Caribische streetfood. De sfeer is aanstekelijk en de energie onvergetelijk.

Wereldhavendagen (september) – Eén weekend per jaar opent de grootste haven van Europa haar deuren voor het grote publiek. Tijdens de Wereldhavendagen kun je aan boord van schepen klimmen, havenkranen van dichtbij bewonderen en de enorme schaal van de Rotterdamse haven pas echt ervaren. Er zijn rondvaarten, demonstraties, muziek en activiteiten voor kinderen – een unieke blik achter de schermen van de motor van de Nederlandse economie.

Cultuur in Rotterdam zit in de stenen van de gebouwen, in de muurschilderingen op de gevels, op straat en in de musea. Het is een stad om verder te kijken dan het voor de hand liggende en die je beloont met verrassingen op elke hoek van de straat.

Credits foto’s: OpstapmetLisa en Bite Me Food Tours